Inleiding – Otto Kroesen

We zijn op weg naar Pinksteren. Er is een lied met de titel “Die chaos schiep tot mensenland”. Dat is een mooie omschrijving van de Pinkstergeest. Zou het lukken?

Het kan wel lijken dat het Dienblad alleen maar wat gebeurtenissen verhaalt waarmee het kerkelijk bedrijf zich probeert te redden. Er zijn mensen nodig, en moeten nieuwe stoelen in de kerk komen, MoTiv ontwikkelt zich tot een dienst geestelijke verzorging.

Het is een kunst op zich het grote perspectief, de beloften gegeven, te verbinden met de dagelijkse praktijk. Feest van de Geest? Maar de kleur van Pinksteren is rood, de kleur van de liefde maar ook de kleur van het lijden.

Zo houdt het kerkelijk jaar ons wakker. Want als je niks verwacht en nergens op hoopt, mis je ook niks. Dat zou het ergste zijn.

1. Feest van de Geest – uitnodiging opening kunstroute 13 mei & oproep gastheren/gastvrouwen – Jacobiene van der Hoeven & Mechteld van Doorninck

Het Feest van de Geest gaat van start en vrijwilligers worden nog gezocht om gastheer en gastvrouw te zijn.  Lees verder

2. Palliatieve zorg, dilemma’s en keuzes 27 mei – Hans Breugem, Jacobiene van der Hoeven, Luitgard Verbiest

Hoe ga je om met het levenseinde? Sprekers uit diverse hoeken leiden op deze avond het gesprek in. Lees verder

3. Opmaak en print liturgieboekjes: noodkreet! – Ton van der Heijden

Elke zondag is er weer en liturgieboekje. Maar helemaal vanzelfsprekend is dat niet als sommigen er mee stoppen en nieuwe mensen nodig zijn. Lees verder

4. Stichting Behoud Lutherse Kerk – Bert Tretmans & Mattijs de Mooij

Achter de schermen gebeurt veel. Met name stoelen in de kerk zijn in voorbereiding. Bert en Mattijs informeren ons. Lees verder

5. Motiv in transitie – Ton Meijknecht

MoTiv on campus – De rubriek Motiv on Campus houdt ons op de hoogte van de werkzaamheden van MoTiv aan de TU Delft. Telkens vertelt een van de werkers in het veld iets over vorm, inhoud en doel van deze Motiv-presentie aan de TU Delft. Lees verder

6. Kerk aan de Tiber – Taco Smit

We lezen in deze periode uit de brief aan de Hebreeën. Is het wel een brief? Wat is eigenlijk de bedoeling van dit geschrift? Lees verder

7. Wie of wat zijn Serafijnen? – Gé de Joode

Gé de Joode praat ons bij over de beeldtaal van de Bijbel. Lees verder

8. Dionysus, het klimaat, en Christus – Otto Kroesen

Hoe moet je deze tijd peilen? Waarom deze wanorde? Otto doet een poging tot antwoord. Lees verder

9. Landelijk klokgelui van de kerkklokken omwille van het asielprobleem – Raad van Kerken Delft

Woensdagmiddag 29 april hebben de klokken geluid ter ondersteuning van het gezin dat kerkasiel heeft in de Open Hof kerk in Kampen en ten behoeve van 420 andere kinderen die in Nederland geworteld zijn, hun eigen land niet kennen, en toch bedreigd worden met uitzetting. Ook de Kerk aan het Noordeinde heeft meegedaan. Lees verder

1. Feest van de Geest – uitnodiging opening kunstroute 13 mei & oproep gastheren/gastvrouwen

Jacobiene van der Hoeven & Mechteld van Doorninck

Van Hemelvaartsdag (14 mei) t/m Tweede Pinksterdag (25 mei) vieren we in Delft, evenals twee jaar geleden, het ‘Feest van de Geest’. In 12 kerkgebouwen exposeren 12 kunstenaars nieuw werk, geïnspireerd op de architectuur van het gebouw, het Pinksterverhaal en het (landelijke) thema ‘Elkaar verstaan’. Meer informatie over de kunstenaars, de kerken en de nevenactiviteiten vind je op de website:  https://feestvandegeest.nl/delft/

De feestelijke opening is op woensdag 13 mei (20-21 uur), door de burgemeester van Delft. Gastspreker is architect en theoloog Willem Jan de Hek, pianist Hugo van Dalen verzorgt de muzikale omlijsting. Na afloop is er gelegenheid om de kunstenaars, voorgangers en vrijwilligers van de kerken te ontmoeten. Van harte welkom in de Bethlehemkerk (Floresstraat 2), inloop vanaf 19:30 uur. Het programma start om 20 uur.  

Uiteraard doen we in de Lutherse Kerk / Kerk aan het Noordeinde ook weer mee. ‘Onze’ kunstenaar is Hella van Ockenburg, een fragment van haar nieuwe werk is gekozen voor de posters en flyers (en staat op de uitnodiging) die nu al her en der in de stad te zien zijn. Meer informatie vind je op de website https://feestvandegeest.nl/delft/kunstenaars/hella-van-ockenburg/

Gastheren & gastvrouwen gezocht

De kerken zijn open van 13-17 uur op zes expositiemiddagen: donderdag 14 mei (Hemelvaartsdag), zaterdag 16 mei, zondag 17 mei, zaterdag 23 mei, zondag 24 mei (1e Pinksterdag), maandag 25 mei (2e Pinksterdag).

Tijdens de expositiemiddagen is ook de Lutherse Kerk open voor iedere belangstellende. De kerk als gastvrij gebouw, mensen lopen binnen, worden hartelijk ontvangen, kunnen de kunstenaar ontmoeten en misschien ook een kopje koffie/thee drinken. De kunstenaar (Hella) en de coördinator (Mechteld) zijn zoveel mogelijk aanwezig. Om alles in goed banen te leiden zoeken we nog enkele gastheren/gastvrouwen.

Wil je een (deel van een middag) gastheer/gastvrouw zijn? Neem zsm contact op met Mechteld van Doorninck via mechteld.vandoorninck@gmail.com of 06-14366534. Bij voorkeur o.v.v. je telefoonnummer en je voorkeur voor dag(en)/tijd(en).

Alvast hartelijk dank! Terug

2. Palliatieve zorg, dilemma’s en keuzes

Hans Breugem, Jacobiene van der Hoeven, Luitgard Verbiest

Op woensdag 27 mei zal er een avond worden gegeven over Palliatieve terminale zorg, een onderwerp waar veel mensen niet zo graag over nadenken. Maar vroeg of laat krijgt iedereen daar mee te maken en dan is het prettig als je op de hoogte bent van wat er mogelijk is in deze zorg en welke misverstanden er bestaan.
Het thema zal vanuit drie invalshoeken worden besproken door drie verschillende sprekers die ervaring hebben in de terminale zorg.
Plaats:  Voorstraat
Tijd: 20.00, inloop 19.30
Datum: 27 mei.
Van harte welkom!Terug

3. Opmaak en print liturgieboekjes: noodkreet!

Ton van der Heijden

Het team van opmakers en printers zoekt met spoed 2 tot 3 nieuwe mensen.

Jacqueline en Kees, de meest ervaren mensen, stoppen aan het einde van dit seizoen.

Van degenen die over blijven, verzorgen Anneke en Rinske de opmaak en Ad het printen.

Ikzelf doe beide taken.

Als er geen versterking komt, kunnen we niet garanderen, dat er iedere zondag een liturgieboekje verschijnt!

Dus wie pakt de handschoen op? Graag bij mij aanmelden, dan kun je voordat dit seizoen eindigt, instructie krijgen en alvast helpen met opmaak en printen van het boekje.

Alvast bedankt!

Ton van der Heijden Terug

06-38752082

Amd@planet.nl

4. Stichting Behoud Lutherse Kerk

Bert Tretmans & Mattijs de Mooij

Om de onderhoudskosten van het gebouw te kunnen financieren is de Stichting tot Behoud van de Lutherse Kerk al enige tijd bezig om het gebruik van de kerk te verbreden. Om de juiste stappen te kunnen ondernemen zijn we bezig een visie op te stellen samen met de Stichting Vrienden van de Lutherse Kerk.  De eerste stap voor een breder gebruik van de kerkzaal is het verwijderen van de banken en de houten vloer eronder.  Op de met natuursteen  opnieuw ingevulde gedeelten komen stoelen te staan. Mattijs heeft enige tijd geleden hierover bericht in de kerk.

Hierbij geven wij jullie een up-date van de stand van zaken vanuit het ‘aanjaagteam’ . 

Het plan voor het verwijderen van de banken, het verwijderen van de houten vloergedeelten, het vullen van de gedeelten van de vloer met natuursteen met een elektrische vloerverwarming en het plaatsen van stoelen, hebben we besproken met de Adviescommissie Omgevingskwaliteit (AOK, de welstand- en monumentencommissie) bij de gemeente Delft. Dat is een hele operatie en vraagt daarom de nodige tijd en zorgvuldigheid. 

De AOK is positief. De aanvraag voor de vergunning hebben we ingediend en we hopen dat de vergunning de komende twee maanden rond komt. 

Tegelijkertijd moeten er stoelen komen die in de kerk passend zijn en ook goed zitten. De AOK wil hierin ook een mening kunnen geven. Gelukkig zijn er voldoende oudere stoelen, die als tijdelijke oplossing kunnen dienen, mocht de aanschaf van nieuwe stoelen vertraging oplopen. 

We zijn nog in overleg met de aannemer over de exacte planning. Die is mede afhankelijk van het vergunningstraject. Er zijn dus nog geen exacte data te geven wanneer de werkzaamheden starten en de kerk minder toegankelijk is. Natuurlijk proberen we zo veel mogelijk rekening te houden met de diensten. We komen regelmatig met een update. Weet ons te vinden bij vragen! Terug

5. Motiv in transitie

Ton Meijknecht

We werken nu bijna vijf jaar in opdracht van de TU. De eerste termijn van ons contract loopt af. En we bereiden ons voor op gesprekkern over een tweede termijn. Dit is het juiste moment om onze positie helder te maken, voor de TU en niet minder ook voor onszelf. Wat hebben we bereikt in de eerste contractperiode? Ik geef je hier onze conclusie.

De meest eenvoudige manier om weer te geven wat we bereikt hebben, is te vertellen dat we ons beroep een andere naam hebben gegeven. Waren we pastores, nu zijn we geestelijk verzorgers. Op het eerste oog een klein verschil: alleen een ander woord. Maar vergis je niet, er zit meer achter deze naamsverandering dan op het eerste oog lijkt. En dat is wat ik je nu wil gaan vertellen.

Daarbij moet ik even een omweg maken. Ingewikkelde zaken kun je niet in een keer bevatten. De omweg is dat ik afgelopen november een stil jubileum heb gevierd. Op 15 november 1975, vijftig jaar geleden, heeft bisschop Ad Simonis mij aangesteld als studentenpastor in Delft. De aanstellingsbrief bewaar ik goed. Ik kan uit eigen ervaring praten over een lange periode van geestelijke zorg. Wat is er veranderd en hoe zijn wij mede veranderd?

Om te beginnen, een ding is niet of nauwelijks veranderd: jonge mensen tussen de 18 en 25 jaar zijn nog steeds jonge mensen tussen de 18 en 25 jaar. Ze stellen zich dezelfde klassieke vragen: wie ben ik, wie zijn mijn vrienden en wat is mijn toekomst. Wat wel is veranderd, zijn de kaders waarbinnen jonge mensen nu leven en waarbinnen zij zich die vragen stellen. Het is allemaal minder grijpbaar geworden. Waaraan kunnen zij zich spiegelen, waaraan refereren, waarnaar verwijzen. Dit zijn de veranderingen die hebben plaats gevonden. Ze maken het leven voor studenten nu een stuk lastiger.

Onze reactie hierop is een langdurig proces, waarin we in 2002 de conclusie getrokken hebben dat we geen studentenpastoraat meer wilden heten, maar Motiv. Het woord pastoraat duidt op een vast kader van herkenning, en die herkenning was er niet meer, althans bij zeer velen niet meer. Bedenk dat toen de internationalisering goed op gang kwam. Studenten uit verre landen en uit heel andere culturen komen hierheen. Deze naamsverandering was een eerste stap die leidde naar een tweede. Niet alleen onze organisatie draagt nu een andere naam, ook ons beroep heet nu anders, geestelijk verzorger.

Wat zit hierachter? Wat willen we met deze andere woorden weergeven? Hier kom ik tot de kern van wat ik wil vertellen. Ik ben me er volledig van bewust dat elk woord dat ik hier schrijf hachelijk is. Laat ik toch iets proberen. Wat mij de laatste tijd opvalt is dat studenten veel duidelijker de vraag in en naar zichzelf erkennen. Die vraag speelde altijd al en wij zijn professioneel genoeg om deze vraag te onthullen. Aan het einde van een training zeggen studenten vaak dat ze geleerd hebben om anders naar zichzelf en naar elkaar te kijken. Het nieuwe aan de huidige situatie is dat ze bij aanmelding vaak zelf al de vraag stellen. Het gaat niet goed met ons, we lopen vast. Mogen we een keertje langskomen? De schaamte, de ontkenning is voorbij.

Wat is het verschil? Motiv is de laatste jaren gegroeid in het vertrouwen dat zij in ons stellen. Wij zijn een betrouwbaar kader gebleken waarbinnen ze tot zichzelf kunnen komen. Ze geven dat zichzelf toe. Bij ons kunnen ze hun pijnlijke, soms schuldige en tegelijk ook vreugdevolle proces van zichzelf worden beginnen en voortzetten.

Dat zit erachter.Terug

6. Kerk aan de Tiber

Taco Smit

‘…moeten we ervoor waken dat iemand van u ook maar de schijn wekt achter te blijven’  (Hebreeën 4:1b). Het eerste wat opvalt – zeker voor kenners van het Grieks, toen en nu – is de verzorgde stijl van het bijbelboek dat de brief aan de Hebreeën is gaan heten. Een welsprekendheid ongeëvenaard in de overige nieuwtestamentische geschriften, de brieven van Paulus incluis. Vandaar de twijfel al in de vroege kerk of de brief aan de apostel toegeschreven kon worden. Positief: zo’n zin als hierboven zegt ook iets over het niveau waarop gecommuniceerd wordt.

Los van de vraag over auteurschap werd en wordt het gezag van Hebreeën ook inhoudelijk betwist. In de katholieke kerk werd het te streng bevonden naar afvalligen toe. Vandaag is de brief controversieel vanwege een stellingname van superioriteit boven het toenmalige Jodendom. Tegelijkertijd kan het geschrift met zoveel verwijzingen naar de tempelcultus niet anders dan bestemd zijn voor een joodse gemeenschap.

Een geheel eigen gemeenschap van merendeel joodse belijders van Jezus in het Rome van voor de verwoesting van de tempel (70 na Christus). Omdat de brief zo weinig los laat over waar en wanneer die geschreven is, kan ieder uitgangspunt bevraagd worden. Met deze situering zou je van ‘Kerk aan de Tiber’ kunnen spreken. Omdat de context zo weinig specifiek is heeft het ook iets tijdloos.

Wel is er het vermoeden van een concrete zorg die leeft binnen de gemeente. Het expliciete geloof in Jezus dreigt in de loop van de tijd en onder de druk van de omstandigheden te verdampen, en de gemeente zelf zou wel eens op kunnen lossen in grotere verbanden.

Om uit Hebreeën te lezen in de paastijd is een interessante keuze van de opstellers van het gemeenschappelijke leesrooster. Even interessant is de keuze van Kerk aan het Noordeinde om deze alternatieve route te volgen, helemaal naar Pinksteren toe. Het zal om volharding vragen. Volharding en geloof, nodig om de ‘rust binnen te gaan’ (Hebreeën 4:1). Laten we die rust ‘oecumene’ noemen, of vrede. Terug

7. Wie of wat zijn Serafijnen?

Gé de Joode

In de Bijbel komen vaak ‘hemelse wezens’ voor. Neem naast ‘engelen’ bijvoorbeeld ‘cherubijnen’, die gezien worden als bewakers van heilige plaatsen.  Denk aan de Hof van Eden (Gen. 3:24) en aan de Ark des Verbonds (Hebreën 9:5).

Maar we lezen ook over ‘serafijnen’, die volgens Joodse traditie van een hogere rang waren dan de ‘cherubijnen’  in de hemelse sferen.

Wanneer je de Bijbel leest in zijn Joodse context, komen verrassende details naar voren en beginnen raadselachtige beelden logisch te worden en krijgen bekende passages (soms door slechts één woord) een verrassende diepgang.

De naam ‘serafijn’ is afgeleid van het Hebreeuwse woord ‘saraph’ , dat kan verwijzen naar een brandende of giftige slang. Brandend dan in de betekenis van ‘intense liefde voor God’.

Dit roept een voor de hand liggende vraag op:  Als slangen in de Bijbel vaak tegen de goddelijke wil ingaan – bijv. de slang uit het paradijs-verhaal – waarom zou m.n. Jesaja slangachtige wezens dan associëren met Gods aanwezigheid ?

Immers in Jesaja 6: 1 en 2 beschrijft hij de Heer als ‘hoog en verheven’, met zesvleugelige serafijnen die boven de troon zweven: “met twee bedekten ze hun gezicht, met twee bedekten ze hun voeten, en met twee vlogen ze”.

Wanneer de profeet uit angst uitroept: “Ik ben een man met onreine lippen (Jes: 6:5)” neemt een van de serafijnen een brandende kool van het altaar en raakt de mond van Jesaja aan. De verklaring volgt onmiddellijk: “Uw ongerechtigheid en uw zonde is gezuiverd (Jes. 6:7)”.

In Numeri 21:8 en Joh. 3:14 lezen we dat God Mozes opdraagt een ‘seraf’ op een paal te laten slaan zodat door slangen gebeten Israëlieten kunnen leven. In beide gevallen wordt wat lijkt op de bron van de dood: het middel van genezing.

Evenzo overleeft de profeet in Jesaja’s visioen een ontmoeting die mensen niet hadden moeten doorstaan (Exod. 33:20).

De serafijnen verschijnen daarom niet als agenten van chaos, maar als hemelse dienaren via wie Gods zuiverende en genezende kracht de mensheid bereikt ! Terug

8. Dionysus, het klimaat, en Christus

Otto Kroesen

Het gaat slecht met het milieu, met de natuur, de stikstofproblemen, El Niño, zeespiegelstijging, en zo door. De Europese Unie met Frans Timmermans als eurocommissaris, heeft hoog ingezet op regelgeving en groen beleid. GroenLinks/PvdA dacht met hem de toekomst binnen te halen, temeer omdat de regering met BBB en PVV wel chaos produceerde maar geen oplossingen bood. Het verzet tegen regelgeving, en de hechting aan oude “verworvenheden” met een sausje van nationalisme en populisme (of erger) is echter te sterk geweest. Het volk wil niet!

Het probleem is niet weg. Integendeel, het probleem van milieu en klimaat is de reden op de achtergrond, waarom de conflicten tussen de huidige machtsblokken zo hoog oplopen. Eind 19e eeuw werd wel gesproken over de “scramble for Africa”, toen de Europese machten probeerden zoveel mogelijk koloniën te maken op het Afrikaanse continent en daarin met elkaar concurreerden. Nu is er een soort “scramble for the World” aan de gang: een strijd om macht en grondstoffen begeleid door verzet tegen enige regelgeving. Regelgeving maakt van ons allemaal grijze muizen, die binnen de lijntjes lopen, en inmiddels zijn we bange muizen, die elkaar opvreten.

In de oudheid is Dionysus de goddelijke macht vol levenslust en doodsdrift die mensen dronken maakt en uit de band doet springen. Apollo, zijn tegenpool, staat voor gezag, orde en regelmaat. Dionysus is de God van mensen die hun kont tegen de krib gooien, wild en kwaad worden en “bunzig” (bunzig heeft een aantal opmerkelijke betekenissen: 1) angstig 2) bevreesd 3) brommerig 4) onstuimig). De strijd tussen die twee, Apollo en Dionysus, gaat altijd heen en weer. Rebelse onderdrukten hebben zich altijd tot Dionysus aangetrokken gevoeld. Zo bijvoorbeeld ook vrouwen die ‘s nachts wilde feesten hielden met veel drank, ter compensatie van hun gemarginaliseerde en verdrukte rol in de toenmalige wereld. Ze verscheurden de eventuele mannen die zich daar durfden te vertonen en werden op hun beurt met geweld vervolgd en eronder gehouden.

Teveel Apollo kan zomaar omslaan in teveel Dionysus. Dat was niet alleen toen het geval, maar evenzeer in onze dagen, want het is in onze tijd populair om je kont tegen de krib te gooien en te spreken over “ze”, “ze” zoeken het maar uit, de beleidsmakers, en “ze”, de “buitenlanders” kunnen zich hier beter niet vertonen, enzovoort.

Hoe dat tegen te gaan? Jezus wordt ervan verdacht de demonen uit te drijven in de naam van Beëlzebub: Marcus 3: 22. Hij zelf iets demonisch en zijn volgelingen en verwanten hebben geprobeerd hem tot rede te brengen, toen hij te veel mensen in zijn huis had om te helen, en zelfs geen tijd had om te eten: Marcus 3: 20 – 30. Hij is gek geworden!

Hoe komt er een betere maatschappij? Gaan we ons keurig aan de regels houden of moet eerder de “demonie” van de liefde en van het verlangen naar gerechtigheid bezit van ons nemen, zodat we gekke dingen doen en zelf van gekte verdacht worden?

Zucht… Wij zijn brave burgers. – Kom, Schepper Geest! Terug

9. Landelijk klokgelui van de kerkklokken omwille van het asielprobleem

Raad van Kerken Delft

Kerken worden opgeroepen om op woensdag 29 april om precies 16.20 uur vijf minuten lang de klokken te laten luiden om aandacht te vragen voor gewortelde kinderen die in onzekerheid leven over hun toekomst. Ook de Kerk aan het Noordeinde heeft daaraan meegedaan.

De actie sluit aan bij het kerkasiel dat al meer dan 500 dagen wordt verleend aan de familie Babayants in de Open Hof in Kampen. Met dit kerkasiel vragen betrokkenen aandacht voor de situatie van de ouders Alexandr en Karina en hun kinderen Aram, Ariana, Amelia en Alexa. Tegelijk richten de initiatiefnemers zich op alle 420 gewortelde kinderen in Nederland die in een vergelijkbare situatie verkeren.
Met het gelijktijdig luiden van klokken willen de organisatoren de stem van deze kinderen versterken. In het publieke en politieke debat blijft die stem volgens hen vaak onvoldoende hoorbaar. Door gezamenlijk op hetzelfde moment de klokken te luiden, willen kerken deze boodschap kracht bijzetten.

De organisatie zegt: “Kinderen die hier geworteld zijn, verdienen het om gezien en gehoord te worden. Met deze actie geven kerken in heel Nederland een krachtig en zichtbaar signaal van medemenselijkheid, bescherming en solidariteit.”

Terug

Archief vorige Dienbladen